Congoforum Congoforum


Actualiteit
Analyse en reflexie
Samenwerking
Economie
Fiche over Congo
Fiche over België
Ontwikkeling
Interviews
Links

print

Reportages

01.07.14 De straatkinderen van Kinshasa (CongoForum)


KINSHASA – In de Congolese hoofdstad Kinshasa leven meer dan 20.000 kinderen op straat. Dat komt voornamelijk door de driehoeksrelatie tussen armoede, niveau van onderwijs en bijgeloof. Elke dag werken verschillende organisaties om hun lot te verbeteren.


Armoede en niveau van onderwijs

De kinderen belanden op straat omdat DR Congo geteisterd is door armoede. Volgens het VN-Kinderfonds (Unicef) leeft ongeveer 60 procent van de bevolking in extreme armoede, met maar 1,25 dollar per dag.

Op de VN-ontwikkelingsindex, die levensverwachting, levensstandaard, analfabetisme en niveau van onderwijs in een land meet, staat Congo helemaal onderaan de lijst van 187 landen.

Meer dan de helft van de bevolking is nog geen 18 jaar en bijna 20 procent is jonger dan 5 jaar. Ouders kunnen met moeite hun kinderen voeden en de schoolkosten voor degelijk onderwijs betalen.

Bijgeloof, een belangrijk probleem

In de DR Congo is bijgeloof diep geworteld in de hoofden van de mensen. Een soort “escapisme” uit de dagelijkse miserie. Het belangrijkste bijgeloof is hekserij. Dit bijgeloof wordt voornamelijk gepromoot door de “églises de réveil” of ontwakingskerken. In elke gemeente van Kinshasa zijn er wel 300 kerken, je vindt ze bijna op elke hoek van de straat. Het verschil met het katholieke geloof is dat deze kerken niet tot soberheid oproepen, maar tot persoonlijk succes. De priesters worden zelden in twijfel getrokken en hun gebod is wet.

Volgens dit geloof is iedere vreemde gebeurtenis of tegenslag de oorzaak van hekserij. Hierbij zijn kinderen vaak het slachtoffer van de beschuldigingen. Als het kind wordt beschuldigd, is het meteen veroordeeld. Als de ouders geld hebben dan sturen ze het kind naar een priester die een duiveluitdrijving doet. Daarna wordt het kind onder druk gezet om te zeggen dat het een 'enfant sorcier' (kindheks) is. En zo wordt het kind het huis uitgestuurd.

Eens overgeleverd aan de straten van Kinshasa staat het kind er alleen voor en staat het bloot aan fysieke, psychische en seksuele agressie. Leven op straat impliceert in de eerste plaats dat je mogelijkheden moet vinden om aan eten te geraken. Diverse manieren dienen zich aan: bedelen, stelen, prostitutie of… werken. Tal van kleine werkjes stellen de kinderen in staat voedsel te kopen: schoenen poetsen, auto’s en eigendommen bewaken, schoonmaken, artikelen verkopen, goederen vervoeren.

Oplossingen

De NGO REEJER werkt nu echter aan een oplossing voor dit grote probleem. De organisatie vermijdt een oorlog tegen de ontwakingskerken maar werkt met de geestelijken van deze kerken samen. Samen met de katholieke universiteit van Kinshasa organiseerde REEJER een workshop die de betrokken predikanten leerde te communiceren met de kinderen. Zes belangrijke predikanten namen deel en kregen de vraag om nadien 50 anderen op te leiden. Een systeem dat herhaald wordt.

Aan de politie werd gevraagd om geen ‘kindheksen’ meer op te pakken. Er werden richtlijnen gemaakt zodat politieagenten nu ook in zekere zin als ‘opvoeder’ kunnen fungeren.

© CongoForum, 01.07.14 (wjv)

Willemjan Vandenplas werkte het fotoproject 'de zaak Kahamba' over 'enfants sorciers' uit. Dit werd ondertussen al tentoongesteld in Kuumba (Brussel) en zal in het najaar te zien zijn op verschillende plaatsen in Brussel. Het is de bedoeling om deze fototentoonstelling tentoon te stellen in Lubumbashi en een documentaire te maken samen met Idriss Gabel (Katanga Business, de Zaak Chebeya, …)




< Terug